ارزیابی تاب آوری و مولفه های آن در برابر مخاطرات طبیعی نمونه موردی : شهر ایلام

نوع مقاله : مقاله مستخرج از رساله دکتری

نویسندگان

1 دانشیار جغرافیا و برنامه ریزی شهری، گروه جغرافیا، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد ،ایران.

2 دانشجو دکتری، گروه جغرافیا، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران.

3 استادیار گروه جغرافیا، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران

4 استاد مشاور، گروه شهرسازی، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران.

10.22034/jsc.2020.197791.1099

چکیده

مخاطرات طبیعی به صورت تکرار پذیر، جوامع بشری از جمله شهرها را در معرض آسیب پذیری قرار می دهد . لذا تاب آور شدن با رویکرد تقویت جوامع و تحلیل آسیب پذیری مطرح می شود . در این راستا ارزیابی تاب آوری و ابعاد آن در شهر ایلام مطابق با راهبردهای جهانی تاب آوری و بررسی میزان کارآمدی سند جهانی تاب آوری مطابق با واقعیات ساختار تاب آوری شهر ایلام ضروری می نماید . روش پژوهش توصیفی- تحلیلی است . جامعه آماری شامل خبرگان حوزه مدیریت بحران و ساکنین محلات شهر ایلام است . شاخص ها و مولفه ها با تلفیق مدل CDRI و راهبردهای سند سندای عملیاتی شده اند . برای تجزیه و تحلیل داده ها از روشهای آماری همچون آزمون تی(T) تک نمونه ای و دو نمونه مستقل استفاده شده است . براساس نتایج پژوهش، وضعیت تاب آوری شهر ایلام بر مبنای راهبردهای جهانی تاب آوری با مقدار میانگین 42/2 درصد کمتر از حد مبنا (3) است که نشان می دهد وضعیت تاب آوری شهر ایلام با وضعیت مطلوب فاصله داشته و نامطلوب ارزیابی می شود . ابعاد تاب آوری اقتصادی، اجتماعی، نهادی، طبیعی و کالبدی با وضعیت مطلوب تاب آوری فاصله داشته و به سمت آسیب پذیری گرایش دارد . تفاوت معنادار بین تاب آوری بافتهای فرسوده و حاشیه نشین با نواحی شهری دارای بافت جدید بیانگر سطوح متفاوت آسیب پذیری در سطح مناطق و نواحی محدوده مورد مطالعه است . نتایج آزمون تی(Test –T) پرسشنامه مبتنی بر نظر خبرگان حاکی از آن است که راهبردهای بین المللی تاب آوری در صورت اجرا در تقویت تاب آوری جوامع محلی (ایلام) موثر می باشد که این امر استفاده از تجارب جهانی و لزوم بازنگری در راهبردهای کاربردی در حوزه تاب آوری شهری را یادآور می شود .

کلیدواژه‌ها